Wyremontowaliśmy cmentarz wojenny „Różanka” w Jesówce

5
leśny cmentarz wojenny
foto Łukasz Kopytowski

Zakończyły się prace remontowo-konserwatorskie na terenie cmentarza wojennego „Różanka” w Jesówce. Ich celem było zabezpieczenie historycznych elementów nekropolii oraz zachowanie tego wyjątkowego miejsca pamięci dla kolejnych pokoleń.

Zakres zadania obejmował kompleksowy remont kapliczki cmentarnej, remont alejki prowadzącej do kapliczki, a także konserwację i impregnację historycznych elementów kamiennych. Prace wykonano z poszanowaniem pierwotnego układu cmentarza i jego historycznego charakteru. Kamienne krzyże i pamiątkowe głazy zostały zabezpieczone przed dalszym niszczeniem pod wpływem warunków atmosferycznych. Dzięki przeprowadzonemu remontowi poprawił się stan techniczny i estetyka nekropolii, a dojście do centralnie położonej kapliczki zostało uporządkowane.

Cmentarz wojenny „Różanka” znajduje się w tzw. Lasku Wilanowskim, około 200 metrów od granicy wsi Jesówka, w obrębie oddziału leśnego nr 103. Powstał po walkach prowadzonych w okolicach Piaseczna podczas I wojny światowej. Latem 1915 roku wojska niemieckie ruszyły w kierunku Warszawy i Dęblina, a armia rosyjska rozpoczęła odwrót. Nekropolia jest miejscem pochówku żołnierzy obu walczących stron.

Cmentarz otoczony jest charakterystycznym wałem ziemnym, z wejściem znajdującym się od strony północnej. Wśród kamieni narzutowych po lewej stronie wejścia umieszczono kamień informujący o pochowaniu 76 żołnierzy niemieckich i 24 żołnierzy rosyjskich. Po prawej stronie znajduje się natomiast kamień z napisem: „Módlcie się za poległych”.
Na terenie nekropolii znajduje się 35 kamiennych krzyży, rozmieszczonych w dwóch rzędach po każdej stronie głównej alei. Od strony południowej usytuowana jest zrekonstruowana, strzelista kapliczka kryta gontem. Otaczający ją kamienny mur oddziela kapliczkę od pozostałej części cmentarza.

Popularna nazwa „Różanka” pochodzi od dzikich róż, które posadzono na wale otaczającym nekropolię podczas jej tworzenia. Przeprowadzone prace pozwoliły nie tylko poprawić stan obiektu, lecz przede wszystkim zabezpieczyć ważne świadectwo lokalnej historii. Napis „Módlcie się za poległych” przypomina o ponadczasowym charakterze tego miejsca – poświęconego pamięci wszystkich ofiar wojny, niezależnie od tego, po której stronie walczyły.

Data publikacji: 03.09.2026 r.