Uwagi w ramach konsultacji CPK

2926
Konsultacje projektu Strategicznego Studium Lokalizacyjnego Inwestycji Centralnego Portu Komunikacyjnego
Konsultacje projektu Strategicznego Studium Lokalizacyjnego Inwestycji Centralnego Portu Komunikacyjnego

Do końca grudnia trwają konsultacje projektu Strategicznego Studium Lokalizacyjnego Inwestycji Centralnego Portu Komunikacyjnego. Gmina Piaseczno właśnie przygotowała i złożyła swoje uwagi do tego projektu, a także przedstawia gotowe i wypełnione formularze dla osób, które podzielają stanowisko gminy i również chcą wyrazić zdanie w ramach konsultacji.

Zachęcamy mieszkańców do składania wniosków indywidualnych, nie przewidziano bowiem formuły zbiorczych wniosków, pod którymi można się podpisać.

Prezentujemy dwa wypełnione formularze:

1) PROGNOZA – dotyczy prognozy oddziaływania na środowisko – pdf 335 KB

Treść uwagi edytowalna – docx 16 KB

2) PLANOWANIE – dotyczy projektu – pdf 388 KB

Treść uwagi edytowalna – docx 19 KB

Każda z powyższych dwóch uwag posiada po 9 punktów uzasadnienia – osobno dla prognozy i osobno do projektu.

Instrukcja wypełnienia formularza polega na zasadzie, że JEDNA UWAGA TO JEDEN FORMULARZ, dlatego przygotowaliśmy DWA różne i konkretne wypełnione już formularze jako gotowe materiały do wydrukowania (lub wysłania mailem) i podpisania, a następnie do złożenia.

Konstrukcja formularza jest podzielona na CZTERY STRONY:
1) instrukcja jak wypełnić formularz,
2) informacja, że jest się mieszkańcem, zakres zgłoszonej uwagi i zgoda na RODO,
3) uwaga merytoryczna wraz z uzasadnieniem;
4) cała strona o RODO

Przygotowane przez gminę wersje elektroniczne dwóch wypełnionych formularzy można wysłać na kilka sposobów:

  1. na adres e-mail konsultacje.cpk@cpk.pl
  2. listem tradycyjnym – trzeba ściągnąć i wydrukować oba formularze oraz wysłać je na adres: Centralny Port Komunikacyjny sp. z o.o., Al. Jerozolimskie 134, 02-305 Warszawa – z dopiskiem „Konsultacje SSL”.
  3. za pośrednictwem urzędu – wydrukowane oba formularze można przynieść i złożyć w kancelarii urzędu do 29 grudnia, a reprezentant urzędu zawiezie je 30 grudnia do siedziby CPK.

Organizator konsultacji przygotował także możliwość składania uwag poprzez formularz online dostępny na stronie https://www.cpk.pl/pl/inwestycja/ssl

Prezentacje krok po kroku jak zgłosić uwagi poprzez formularz on line przedstawiamy poniżej:

PROGNOZA – dotyczy prognozy oddziaływania na środowisko – pdf 461 KB

PLANOWANIE – dotyczy projektu – pdf 532 KB

Pusty niewypełniony formularz jest dostępny pod adresem formularz-konsultacji-20201130.pdf

Opinia Urzędu Miasta i Gminy Piaseczno:

Mając na uwadze, że postępowanie w ramach strategicznej oceny oddziaływania na środowisko ma na celu wyeliminowanie na jak najwcześniejszym etapie takich propozycji rozwojowych, których realizacja może doprowadzić do pogorszenia stanu środowiska oraz wpłynąć negatywnie na jakość życia i zdrowia ludzi, wyrażamy nadzieję, że przedstawione poniżej opinie i uwagi zostaną wzięte pod uwagę podczas planowania rzeczywistego przebiegu Obwodnicy Aglomeracji Warszawskiej. Zauważamy przy tym, że Prognoza oddziaływania na środowisko SSL CPK powinna charakteryzować tę konkretną inwestycję, jaką jest budowa Obwodnicy Aglomeracji Warszawskiej, w możliwie skonkretyzowanym przebiegu. Sytuacja w tym względzie uległa jednak pogorszeniu poprzez poszerzenie korytarza drogowego Obwodnicy względem wersji proponowanej na początku roku 2020 – co w zasadniczy sposób utrudnia wysuwanie argumentów i zmusza osoby pragnące aktywnie włączyć się w konsultacje społeczne do pozostawiania swoich argumentów na pewnym poziomie ogólności.

Bardzo niewielki poziom szczegółowości opracowania powoduje, że nie odniesiono się w nim do wpływu inwestycji na konkretne formy ochrony przyrody funkcjonujące na terenie gminy Piaseczno, problematykę tę pozostawiając do analizy niejako wyłącznie na etapie prowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko – co zaprzecza idei prowadzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko. Utrudnia to dyskusję na temat rodzaju i zakresu, w jakim budowa korytarza drogowego będzie na nie oddziaływała.

Analizując konsultowany obecnie przebieg korytarza drogowego należy założyć, że projektowana trasa będzie przebiegać przez obszarowe formy ochrony przyrody wyrządzając w nich nieodwracalne szkody. Możliwe nawet, że wywołane w ten sposób straty na poziomie przyrodniczym i krajobrazowym zaprzeczą celowości ich dalszego istnienia. Przy tym bardzo ogólny charakter założeń co do przebiegu planowanej trasy, uniemożliwia uszczegółowienie obaw i zastrzeżeń lokalnych społeczności, w tym w szczególności społeczności mieszkańców gminy Piaseczno. Reagując na przedstawione w ramach konsultacji społecznych założenia, zwracamy szczególną uwagę na problematykę form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. z 2020 r. poz. 55 ze zm.), które mają szczególną rangę na terenie Aglomeracji Warszawskiej, ze względu na bardzo szybko zachodzącą w niej urbanizację.

Korytarz drogowy CPK który w całości obejmuje Chojnowski Park Krajobrazowy ze względów przyrodniczych, środowiskowych, społecznych i krajobrazowych powinien przebiegać poza granicami Parku i otuliny, na południe od niego, najlepiej po śladzie drogi DK50. Teren Chojnowskiego PK dla zachowania swoich walorów przyrodniczych oraz funkcji, które spełnia dla społeczeństwa nie może być dzielony na mniejsze fragmenty poprzez tak duże inwestycje liniowe.

Chojnowski Park Krajobrazowy został powołany w celu ochrony Lasów Chojnowskich, doliny rzeki Jeziorki oraz fragmentu skarpy wiślanej. Stanowi część tzw. Zielonego Pierścienia Warszawy, jest największym kompleksem leśnym położonym na południe lewobrzeżnej części aglomeracji Warszawy. Tereny te są wykorzystywane rekreacyjnie przez mieszkańców Aglomeracji Warszawskiej – miasta i sąsiednich miejscowości. Tereny leśne wpływają na jakość powietrza i zatrzymują wilgoć. Jest to szczególnie ważne w sąsiedztwie obszarów tak intensywnie zabudowanych.

Obszar Chojnowskiego PK to w największej części dosyć zwarty kompleks leśny, który jednocześnie jest bardzo różnorodny przyrodniczo. Przecięcie terenu spowoduje zniszczenie siedlisk gatunków wyjątkowych i rzadkich w sąsiedztwie Warszawy, w tym 7 siedlisk przyrodniczych wymienionych w Załączniku I Dyrektywy Siedliskowej. Są to:

1) 3150 Starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne ze zbiorowiskami z Nymphaeion, Potamion; 2) 6410 Zmiennowilgotne łąki trzęślicowe Molinion;

3) 6510 Niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris);

4) 9170 Grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny (Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum);

5) *91E0 Łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albae, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae) i olsy źródliskowe;

6) 91F0 Łęgowe lasy dębowo-wiązowo-jesionowe (Ficario-Ulmetum)

7) *91D0 Bory i lasy bagienne (Vaccinio uliginosi-Betuletum pubescentis, Vaccinio uliginosi-Pinetum, Pino mugo-Sphagnetum, Sphagno girgensohnii-Piceetum) i brzozowo-sosnowe bagienne lasy borealne.

(gwiazdką oznaczono siedliska priorytetowe)

W Lasach Chojnowskich schronienie znajdują liczne chronione i rzadkie gatunki zwierząt, w tym m.in. mopki zachodnie Barbastella barbastellus (gatunek bliski zagrożenia wg Międzynarodowej Ligi Ochrony Przyrody), wykorzystujące schronienia letnie rozwieszone na terenach leśnych, a także liczne gatunki ptaków wykorzystujące mozaikę środowisk jaką oferuje Park. Na terenach leśnych schronienie znajdują również duże ssaki, które posiadają tu również swoje szlaki migracyjne.

Do najcenniejszych i najrzadszych gatunków występujących w Chojnowskim Parku Krajobrazowym należą bielik zwyczajny Haliaeetus albicilla, błotniak stawowy Cicrus aeruginosus, kobuz Falco subbuteo, jastrząb Accipiter gentilis, trzmielojad Pernis apivorus, kszyk Gallinago gallinago, czajka vanellus vanellus, derkacz crex crex, gągoł Bucephala clangula, perkoz rdzawoszyi Podiceps grisegena, dziwonia Erythrina erythrina, jarzębatka Sylvia nisoria, krętogłów Jynx torquilla, srokosz lanius excubitor, wydra Lutra lutra czy badylarka Micromys minutus. Wiele z nich to gatunki gwałtownie w ostatnich latach zmniejszające swoją liczebność.

Przebieg trasy w proponowanym korytarzu drogowym na terenie gminy Piaseczno doprowadzi do przecięcia przepływających przez Park rzek wraz z ich dolinami i obszarami podmokłymi. Ochrona ekosystemów wodnych i mokradłowych powinna stanowić priorytet w obecnym czasie, gdy coraz częściej Polskę dotyka susza, a postępujące zmiany klimatyczne sprawią, iż sytuacja hydrologiczna kraju będzie się jeszcze pogarszać. Prace przy budowie spowodują dalsze odwodnienie terenów, w tym rezerwatów powołanych dla ochrony łęgów oraz lasów grądowych charakterystycznych dla Parku. Na terenie Parku znajdują się liczne małe zbiorniki wodne, których zachowanie jest niezbędne dla utrzymania występującej tu różnorodności flory i fauny. Zbiorniki te są wykorzystywane przez wiele gatunków chronionych ptaków (m.in. wodnik Rallus aquaticus, samotnik Tringa ochropus, bocian czarny Ciconia nigra, płaskonos Spatula clypeata) i płazów (w tym kumak nizinny Bombina bombina, grzebiuszka ziemna Pelobates fuscus i traszka grzebieniasta Triturus cristatus).

Planowana inwestycja będzie miała bez wątpienia niebagatelny wpływ na Warszawski Obszar Chronionego Krajobrazu, który obejmuje tereny chronione ze względu na wyróżniający się krajobraz, duże zróżnicowanie siedlisk oraz gatunków roślin i zwierząt oraz pełniący funkcję otuliny zabezpieczającej Chojnowski Park Krajobrazowy na terenie gminy Piaseczno przed zagrożeniami zewnętrznymi, wynikającymi z działalności człowieka. Trudno jednak doszukać się w przedstawionej dokumentacji analizy, która tego zagadnienia by dotyczyła. Pozwala to sądzić, że Warszawski Obszar Chronionego Krajobrazu może ucierpieć w bardzo dużym stopniu na realizacji inwestycji w jego granicach – poprzez trwałe przecięcie go planowaną trasą.

Kierując się założeniem, że docelowy przebieg trasy zostanie wyznaczony w terenach charakteryzujących się niewielkim stopniem urbanizacji, przyjąć również należy, że będzie on kolidować z ustanowionymi na terenie gmin Piaseczno pomnikami przyrody – szczególnie licznymi właśnie na terenach o niewielkiej gęstości zabudowy. Zaznaczyć przy tym należy, że Prognoza oddziaływania na środowisko nie wspomina o tej formie ochrony przyrody i o możliwych z nią kolizjach. Pomniki przyrody jako twory przyrody żywej i nieożywionej lub ich skupiska o szczególnej wartości przyrodniczej, naukowej, kulturowej, historycznej lub krajobrazowej oraz odznaczające się indywidualnymi cechami, wyróżniającymi je wśród innych tworów są szczególnie cenne dla obszaru Aglomeracji Warszawskiej i z tego powodu każdy ubytek w tym zakresie jest istotną stratą nie tylko ze względów przyrodniczych.

Konsultowany przebieg korytarza drogowego zawiera w sobie rezerwaty przyrody powołane na terenie gminy Piaseczno, tj. Biele Chojnowskie, Las Pęcherski, Uroczysko Stephana, Pilawski Grąd i Chojnów. Budzi to uzasadnione obawy, że rezerwaty te, a przez to walory przyrodnicze, które mają być w nich szczególnie chronione, zostaną bezpowrotnie zniszczone.

Poważnie niepokoi również fakt, że przebieg trasy, który zostanie zaproponowany będzie kolidował ze Specjalnym obszarem Ochrony Natura 2000 – Łąki Soleckie, który leży w granicach gmin Piaseczno i Góra Kalwaria.

Autorzy prognozy wskazują na istotne zagrożenia powodujące degradacje środowiska przyrodniczego na terenach cennych przyrodniczo tj. „Fragmentacja siedlisk jest jednym z najistotniejszych problemów z punktu widzenia SSL CPK, ponieważ prowadzi do utraty różnorodności biologicznej, a w ślad za tym do destabilizacji poszczególnych ekosystemów. Utrata różnorodności biologicznej przyczynia się również do osłabiania możliwość adaptacji poszczególnych gatunków i ekosystemów do zmian klimatu, wpływając na ich zasięgi terytorialne, uwarunkowania fito- i zoofenologiczne. Ze względu na ograniczenie zdolności do przemieszczania się na nowe tereny może przyczyniać się to do zmniejszenia przeżywalności gatunków czy prowokowania do zachowań osłabiających ich strukturę. Do najistotniejszych barier, które mogą prowadzić do zaburzenia sieci powiązań ekologicznych, w przypadku SSL CPK należy zaliczyć planowaną infrastrukturę drogową oraz planowane linie kolei dużych prędkości w związku z koniecznością stosowania wygrodzeń i ekranów akustycznych.”

„W przypadku realizacji inwestycji liniowych kolejowych i drogowych największym problemem dla obszarów chronionych i korytarzy ekologicznych jest powstawanie efektu bariery, który przyczynia się do izolacji przestrzennej i ograniczenia możliwości utrzymania spójności i funkcjonalności obszarów chronionych. Efekt bariery powstaje w wyniku fragmentacji tych obszarów, należy tu jednak zaznaczyć, że nie każda inwestycja prowadząca przez obszary chronione bądź korytarze ekologiczne wywołuje taki efekt. Niemniej z punktu widzenia realizowanego dokumentu istotne jest zachowanie drożności korytarzy ekologicznych i szlaków migracji w dolinach rzek i cieków, zachowanie spójności systemu obszarów chronionych w tym w szczególności Natura 2000. Potencjalne oddziaływanie barierowe może więc mieć poważniejsze konsekwencje dla zachowania spójności i funkcjonalnością populacji niż śmiertelność zwierząt na drogach czy liniach kolejowych. Dlatego na kolejnych etapach projektowania inwestycji istotne będzie wytrasowanie inwestycji względem obszarów chronionych i korytarzy ekologicznych tak aby ograniczyć ingerencję i występowanie efektu bariery lub wykorzystywanie dostępnych rozwiązań dla zapewnienia spójności tych obszarów (np. przejścia dla zwierząt).”

Jednak autorzy nie omawiają wpływu inwestycji drogowej S/A50 na poszczególne obszary chronione znajdujące się na terenie Gminy Piaseczno (m.in. Chojnowski PK, obszary Natura 2000, rezerwaty przyrody) stąd nie jest możliwe odniesienie się do omawianych oddziaływań na poziomie konkretnych obszarów chronionych. Nie jest znany także stopień degradacji obszarów chronionych przez które mogłaby przebiegać planowana trasa (całkowite zniszczenie, istotne zmniejszenie powierzchni, utrata gatunków i siedlisk dla których zostały powołane) stąd nie możliwe jest dokonanie oceny strat w środowisku przyrodniczym.

Wątpliwości, co do przebiegu korytarza drogowego Obwodnicy Aglomeracji Warszawskiej pogłębia zdawkowe potraktowanie w Prognozie oddziaływania na środowisko ww. form ochrony przyrody (skupienie się raczej na liczbach, a nie rzeczywistych problemach) i nie odniesienie się w niej do negatywnego wpływu realizacji inwestycji na konkretne obszary.